Openbaar vervoer heeft een zeer grote bevolkingsdichtheid nodig om goed te kunnen functioneren. Autoverkeer heeft daarentegen een zeer lage dichtheid nodig om goed te kunnen functioneren. Daardoor heeft er in de afgelopen 50 jaar een enorme suburbanisatie plaatsgevonden, en gaat nog steeds door. Wat zal de baantaxi brengen?
Effecten op de mogelijkheden voor het gebruik van de ruimte
Kleine overlast:
De overlast die de baantaxi veroorzaakt is klein vergeleken met andere motorvoertuigen. De geluidszones vallen daarmee bijna weg en de brede gebieden langs hoofdwegen ondervinden veel minder hinder. Daardoor kunnen gebieden langs baantaxi-infrastructuur veel beter benut worden, voor allerlei functies van wonen tot natuur. De geleidewegen vormen bovendien geen barrière voor mensen, dieren en planten. De stad die voorzien is van een baantaxi-systeem wordt veel aantrekkelijker om te wonen, werken en te recreëren.
Nabijheid stations is aantrekkelijk:
- Het is aantrekkelijk om zeer dicht bij een van de vele kleine baantaxi-haltes te wonen, omdat daar zeer goede verplaatsingsmogelijkheden zijn, terwijl de overlast klein is.. De woningen zullen (waarschijnlijk) dicht om een station heen worden gebouwd. Daartussen blijft ruimte over voor tuinen, parken, groenvoorzieningen, wandel-, skate- en fietspaden.
- Het is aantrekkelijk om een baantaxi-halte in het eigen bedrijf te hebben. Niet alleen voor medewerkers, maar ook voor bezoekers, klanten en de aan- en afvoer van goederen.
Ruimte benodigd is klein:
- Een 2x3 rijbanen autosnelweg heeft een verhardingsbreedte van ruim 14 meter per richting nodig. De hoogte is zo'n 5 meter. In deze doorsnede kunnen zo'n 14 geleidewegen gelegd worden, waarbij elke geleidebaan reeds een hogere capaciteit bezit dan een autobaan (afhankelijk van soort geleidebaan). Deze capaciteit is zo groot dat PRT ook goed functioneert bij hogere bevolkingsdichtheden, zoals in de randstadsteden.
- Het parkeren van auto's kost erg veel ruimte. Het opslaan van baantaxi's is erg efficiënt en kost weinig ruimte. Hierdoor komt veel ruimte vrij. Het opslaan van de eigen baan-wagens gebeurt in speciale automatische "parkeergarages". Deze "parkeergarages" liggen net buiten winkelcentra en kantoorcentra, zodat de ruimte binnen de centra efficiënt gebruikt kan worden.
Gevolg meer mogelijkheden:
Door deze eigenschappen van de baantaxi maakt een verdichting van de bevolkingsdichtheden is mogelijk. Dat wil zeggen: meer plaatsen (zowel grote als kleine) met een behoorlijke bevolkingsdichtheid waarbij de kwaliteit van de leefomgeving hoger is dan nu vaak het geval is.
Ook minder aantrekkelijke effecten zijn mogelijk:
De Wet van Behoud van Reistijden en aantallen Verplaatsingen (BReVer) zegt dat de mens zich per jaar ongeveer 430 uur aan het verplaatsen is. Als de reissnelheden door baantaxi zich dus vergroten, zullen de afgelegde afstanden ook groter worden. Dit betekent dat de gemiddelde woon - werk afstand kan toenemen en een verdere suburbanisatie en verspreiding van reisdoelen kan veroorzaken. (Vooral duale voertuigen kunnen dit veroorzaken, doordat ze ook op de afgelegen weggetjes kunnen rijden.)
Zichthinder:
Bij de meeste ontwerpen van geleidewegen voor baantaxi's, wordt uitgegaan van een baan op zo'n 5 meter hoogte. De baariere werking is daardoor vrijwel weg, maar er komt iets voor in de plaats: zichthinder. Zie hierbij de link naar een zweedse studie naar visual intrusion. Belangrijk hierbij is dat de geleidewegen goed ingepast gaan worden, er soorten geleidewegen worden gekozen die zo klein en onopvallend mogelijk zijn en weelicht hier en daar door een tunneltje lopen.
Conclusie:
Al deze gevolgen vinden tegelijkertijd plaats, even afgezien van allerlei wettelijke bepalingen en regelingen. Of de baantaxi verdere verspreiding of meer compacte verstedlijking in de hand gaat werken is nog niet duidelijk. Welke van de twee de overhand heeft is waarschijnlijk sterk afhankelijk van verkeerskundige en stedenbouwer en de manier waarop zij samen de steden en dorpen gaan ontwerpen en herinrichten. Het lijkt mij een zeer interessante taak!
Laatste wijziging: september 2001
De baantaxi en ruimtelijke inrichting
Verkeer en Leefomgeving